polybazaar-what-is-plastics

پلاستیک چیست؟

پلاستیک‌ها طیف بسیار وسیعی از مواد پلیمری را تشکیل می‌دهند. پلاستیک از کلمه یونانی (plastikos) به معنی شکل‌پذیر بودن نشات گرفته‌ است که به این معنی است که می توان آن را به شکل های مختلفی از جمله فیلم، الیاف، صفحات، لوله‌ها، بطری‌ها، جعبه‌ها و غیره دراورد.
پلاستیک اصطلاحی است که معمولاً برای توصیف طیف گسترده ای از مواد مصنوعی یا نیمه مصنوعی استفاده می شود که در طیف وسیعی از کاربردها مورد استفاده قرار می گیرد.
در هر کجا که نگاه کنید، پلاستیک پیدا خواهید کرد. ما از محصولات پلاستیکی استفاده می کنیم تا زندگی ما تمیزتر، آسان تر، ایمن تر و لذت بخش تر باشد. پلاستیک را در لباسی که می پوشیم، خانه هایی که در آن زندگی می کنیم و ماشین‌هایی که در آن مسافرت می کنیم و یا اسباب بازی هایی که کوکان با آنها بازی می کنند، صفحه هایی که تماشا می کنیم، ابزار IT که از آن‌ها استفاده می کنیم و تجهیزات پزشکی که از همه آنها سود می بریم حاوی پلاستیک هستند.

تقسیم بندی پلاستیک ها بر اساس منشا:

  1. طبیعی
  2. نیمه مصنوعی
  3. پلاستیک های مصنوعی یا صنعتی

در مورد پلاستیک‌های طبیعی می‌توان به موادی چون رزین‌ها‌ و کائوچو اشاره کرد.
پلاستیک‌های نیمه مصنوعی ماده ای چون گازئین که ریشه ی اصلی آن شیر می باشد اشاره می‌شود.
پلاستیک های صنعتی که کاربرد فراوانی پیدا کرده اند قطعات فراوانی مثل قطعات الکترونیکی، قطعات خودرو و لوازم خانگی را شامل می‌شوند که ریشه اصلی آن‌ها نفت، گاز و زغال سنگ می‌باشد.

ویژگی و کاربرد پلاستیک ها

پلاستیک‌ها ویژگی فیزیکی و مکانیکی جالب و جذابی دارند و این باعث توسعه روزافزون کاربرد این مواد در صنایع گوناگون و همچنین زندگی روزمره شده است. این ویژگی ها عبارتند از :

  1. سبکی آن‌ها نسبت به موادی چون فلزات که مصرف پلاستیک‌ها را در شرایط و مکان های مختلف امکان‌پذیر نموده است.
  2. عایق بودن پلاستیک‌ها در برابر الکتریسته که موجب استفاده فراوان از این پلیمردرصنایع الکتریکی و الکترونیکی مانند روکش انواع سیم ها، کابل‌ها، وسایل و ابزارالکتریکی، ساخت انواع مختلف کلید، سرپیچ، پریز و… شده است.
  3. به علت شفافیت برخی از پلاستیک‌ها، می توان آن‌ها را حتی جایگزین شیشه نمود.
  4. قابلیت رنگ پذیری، که به خاطر آن می‌توان از پلاستیک‌ها درتولید قطعاتی استفاده کرد که نیاز به رنگ آمیزی نداشته باشد.
  5. به علت مقاومت بالای برخی از این نوع پلیمرها، قابلیت استفاده از آن‌ها در شرایط مختلف جوی وجود دارد. مقاومت بالا در برابر خوردگی مواد شیمیایی، ویژگی دیگری است که کاربرد آن‌ها را در صنایع شیمیایی، غذایی و بهداشتی میسر نموده است.
  6. پلاستیک‌ها در ساخت وسایل پزشکی و جراحی، دندانپزشکی، صنایع داروسازی و… می‌توانند استفاده شوند چرا که میکروب‌ها، باکتری‌ها، انگل‌ها، قارچ‌ها و جلبک‌ها، توانایی رشد روی پلاستیک‌ها را ندارند.
  7. عایق بودن در برابر حرارت کاربرد این نوع پلیمر را افزایش داده، چرا که از آن در ساخت اشیایی که در مجاورت حرارت قرارگرفته، اما خود نباید گرم شوند مانند فرمان اتومبیل، دسته ظروف و… می‌توان استفاده کرد.
  8. و سرانجام ارزانی، سرعت بالای ساخت و قیمت پایین مواد اولیه است که باعث استفاده گسترده از پلاستیک‌ها می‌شود.

 فرآیند تولید پلاستیک (بسپارش یا پلیمریزاسیون)

برای تولید پلاستیک از دو فرایند استفاده می‌شود؛ پلیمریزاسیون و بسپارش. برای هر دوی این فرایندها به کاتالیزورهای ویژه‌ای نیاز است. در راکتور پلیمریزاسیون، مونومرهایی مثل اتلین و پروپیلن به هم متصل شده و زنجیره‌ی بلند پلیمری می‌سازند. هر پلیمری ویژگی‌ها، ساختارو اندازه‌ی خاص خودش را دارد که به انواع مختلف مونومرهای پایه‌ی استفاده شده بستگی دارند.

مشخصات و ویژگی‌های مشترک پلاستیک‌ها

برای پرداختن به ویژگی‌ها و مشخصات  انواع پلاستیک‌، باید کمی عمیق‌تر به این ماده نگاه کنیم. شیمی پلاستیک‌ها می‌تواند پیچیده باشد، اما مبانی آن ساده است. اگر درس علوم مدرسه را در مورد اتم‌ها و مولکول‌ها به خاطر داشته باشید، درکش راحت‌تر است. پلاستیک‌ها زنجیره‌هایی از مولکول‌هایی هستند که به هم وصل شده‌اند. اسم این مواد پلیمر (polymer) است.

برای همین نام بیشتر پلاستیک‌ها با پلی شروع می‌شود، مثل پلی اتیلن، پلی استیرن و پلی پروپیلن. پس این اولین ویژگی مشترک پلاستیک‌ها است. وجه شباهت دیگر پلاستیک‌ها این است که از کربن و هیدروژن و گاهی اکسیژن، نیتروژن، سولفور، کلر، فلوئور، فسفر یا سیلیکون درست شده‌اند. واژه‌ی پلاستیک تمام این پلیمرها را در بر می‌گیرد.

گرچه پلیمرهای بسیاری وجود دارد، اما پلاستیک‌ها معمولاً سبک و مقاوم هستند. پلاستیک‌ها را می‌توان قالب‌گیری، اکسترود، کست و باد کرد و به شکل‌های نامحدودی در آورد. حتی می‌توان آن‌ها را به فیلم یا فوم یا حتی فیبر برای نساجی تبدیل کرد.

تقسیم بندی انواع پلاستیک

  • پلی اتیلین ترفتالات یا پلی ‌استر (PET یا PETE)

پلی استر به خاطر این‌که می‌تواند جلوی نفوذ اکسیژن را به داخل بگیرد و از فساد مواد داخل پلاستیک جلوگیری کند، بیشتر برای بسته بندی غذا و نوشیدنی‌ها به کار می‌رود. همچنین مانع خروج دی اکسید کربن نوشیدنی‌ها نیز می‌شود. جنس آن با کیسه‌های پلاستیکی که در فروشگاه‌ها می‌بینید فرق دارد.

  • پلی اتیلن فشرده (HDPE)

در مقایسه با انواع دیگر پلاستیک، ماده‌ی خیلی خاصی محسوب می‌شود. پلی اتیلن فشرده زنجیره‌های پلیمری بسته دارد که باعث می‌شود کاملاً فشرده باشند و بنابراین از پلی استر محکم‌تر و ضخیم‌تر است. از این پلاستیک برای کیسه‌های خوار و بار فروشی، بطری‌های مات شیر، آب‌میوه، شامپو و بطری‌های پزشکی استفاده می‌کنند.

  • پلی وینیل کلراید (PVC)

پی وی سی در اسباب بازی‌ها، چسب زخم، کیسه فریزر، بطری مواد شوینده، کیسه‌ی خون و غیره استفاده می‌شود. بعد از پلی اتیلن، پی وی سی دومین رزین پلاستیکی پر استفاده در جهان بود. اما اکنون فرایند تولید و دور ریز پی وی سی برای آلودگی محیط زیست خطرناک شناخته شده و جایگاه خود را از دست داده است.

  • پلی اتیلن با چگالی کم (LDPE)

پلی اتیلن‌ها پر استفاده‌ترین پلاستیک‌های جهان هستند. این نوع پلاستیک ساده‌ترین ساختار شیمیایی پلیمر پلاستیکی را دارد که باعث شده است فرآوری آن خیلی ساده و ارزان باشد.

  • پلی پروپیلن (PP)

پلی پروپیلن در برابر گرما مقاومت بیشتری دارد و برای ظروف غذای گرم استفاده می‌شود. از نظر استحکام بین LPDE و HDPE قرار دارد. از این پلاستیک در پوشک‌های یک بار مصرف نیز استفاده می‌شود.

  • پلی استیرن (PS)

از این پلاستیک برای تولید ظرف غذا، کارتن تخم مرغ، فنجان‌ها و ظروف یک بار مصرف، بسته بندی و کلاه دوچرخه سواری استفاده می‌شود. پلی استیرن در برابر غذای چرب و گرما استیرن پس می‌دهد که برای مغز و سیستم عصبی سمی است؛ همچنین می‌تواند بر ژن‌ها، ریه‌ها، کبد و سیستم ایمنی تاثیر منفی بگذارد. از لحاظ بازیافت نیز امتیاز پایینی دارد.

ویژگی ترموپلاستیک‌ها

برخی ترموپلاستیک‌ها گران و محکم هستند و به جای فلز استفاده می‌شوند و برخی دیگر در محصولاتی که هر روزه با آن‌ها سر و کار داریم. ویژگی‌های ترموپلاستیک‌ها عبارتند از:

  • فواید کاربردی بسیاری دارند.
  • استحکام بالایی دارند.
  • در برابر گرما مقاوم‌اند و جمع نمی‌شوند.
  • به سادگی خم می‌شوند.
  • به شدت قابل بازیافت هستند.
  • سبک هستند.
  • هزینه‌ی فرآوری پایینی دارند.
  • مقاومت شیمیایی بالایی دارند.
  • گاهی در برابر گرما نرم و در برابر سرما سخت می‌شوند.
  • تحت فشار بالا می‌شکنند.
  • برخی انواع بی کیفیت آن ذوب می‌شوند.
  • نسبت به ترموست‌ها گران‌تر هستند.

ویژگی ترموست‌ها

  • سخت و انعطاف ناپذیر هستند.
  • در برابر گرما مقاوم‌اند.
  • پایا هستند.
  • ثبات ابعادی دارند.
  • در برابر قارچ مقاوم‌اند.
  • ثبات رنگ خوبی دارند

لاستیک‌های کم خطر برای محیط زیست و زمان ماندگاری آن‌ها در طبیعت

اگر به تفکیک زباله اهمیت و این کار را انجام می‌دهید، حتماً متوجه شده‌اید که ظرف چند روز تعداد کیسه‌های حاوی مواد پلاستیکی به مراتب بیشتر از کیسه‌ی زباله‌های کاغذی، فلزی، شیشه‌ای و آشپزخانه است. همچنین یک روز که اخبار را مناطق مختلف دنیا را بشنوید، متوجه می‌شوید که زمین در خطر جدی قرار دارد و افراد بسیاری در نقاط مختلف جهان در حال انجام اقداماتی در راستای نجات زمین هستند.

یکی از موارد مهم در این مسیر، کاهش تولید زباله‌هایی است که تجزیه شدن آن‌ها در طبیعت مدت زمان بسیاری می‌برد. در این میان گناه بزرگ به گردن پلاستیک‌هاست. پلاستیک می‌تواند حتی باعث شود جانوران مختلف از جمله پرندگان و آبزیان منقرض شوند.

امروزه پلاستیک‌های زیستی و تجزیه پذیر پیشنهادی برای جایگزینی پلاستیک‌های معمولی هستند. پلاستیک‌های معمول تا صدها سال ممکن است در طبیعت بمانند و به صورت تجزیه شده و نشده به محیط زیست آسیب برسانند. در این میان ترموپلاستیک‌ها قابلیت بازیافت سریع‌تری نسبت به سایر انواع پلاستیک دارند.

Polybazaar-what-is-polymer

پلیمر چیست؟

پلیمر یا بزرگ مولکول یا بسپار، مولکول های بسیار بزرگی است که از اتصال چند صد مونومر به یکدیگر و تشکیل زنجیره های بلند شکل می گیرد. کلمه polymer  ریشه یونانی دارد و از کلمه “پلی” به معنای چند و “مر” به معنی بخش یا قسمت تشکیل شده است.

مونومر پلیمر:

مونومر کوچکترین واحد تکرار شونده پلیمر است. مثلا اگر یک تسبیح را به عنوان یک زنجیر پلیمر در نظر بگیرید، دانه های تسبیح در حکم مونومر های آن هستند.

پلیمریزاسیون:

فرایندی است که در آن مولکول های مونومر به هم متصل شده تا یک مولکول بزرگ پلیمر را شکل دهند. پلیمریزاسیون فرایند به هم پیوند دادن مونومر ها از طریق یک سری واکنش های شیمیایی می باشد.

طبقه بندی انواع پلیمرها:

پلیمرها را می توان از طرق مختلف دسته بندی کرد که مرسوم ترین آن ها به شرح ذیل می باشد. البته پلیمرها بسته به نوع ساخت و کاربردشان به دو نوع مهندسی و رایج نیز تقسیم بندی می شوند.

فهرست مطلب

الف) انواع پلیمرها از لحاظ منشا

ب) انواع پلیمرها از لحاظ واکنش به حرارت

پ) انواع پلیمرها از لحاظ ساختار زنجیره ها

ت) انواع پلیمرها از لحاظ بلورینگی

ث) انواع پلیمرها بر پایه مونومر

ج) انواع پلیمرها از لحاظ کاربرد و خواص فیزیکی

چ) انواع پلیمرها از لحاظ آرایش تاکتیسیته

انواع پلیمرها از لحاظ منشا

 پلیمرها از لحاظ منشا به سه دسته طبیعی،سنتزی، نیمه سنتزی تقسیم می شوند.

پلیمر طبیعی:

پلیمرهایی هستند که تنها از مواد موجود در طبیعت ساخته شده اند مانند پشم، ابریشم، لاستیک طبیعی، سلولز، پروتئین، نشاسته و … .

پلیمر سنتزی یا مصنوعی:

پلیمرهایی که در آزمایشگاه از مولکول هایی با وزن مولکولی پایین ساخته می شوند. مانند نایلون ها، پلی اتیلن، پلی استر، رابرهای مصنوعی، پی وی سی، تفلون و … .

پلیمر نیمه سنتزی:

پلیمرهایی که از اصلاح شیمیایی ساده پلیمرهای طبیعی به منظور اصلاح خواص ساخته می شوند. مانند سلولز استات، سلولز نیترات و … .

انواع پلیمرها بر اساس رفتار در مقابل حرارت:

 پلاستیک ها از لحاظ رفتار در مقابل حرارت  به دو دسته ترموپلاستیک ها و ترموست ها تقسیم بندی می شوند.

  • ترموپلاستیک ها: ترموپلاستیک ها یا گرمانرم ها پلیمرهایی هستند که به راحتی در اثر حرارت در شکل های متنوع قالب گیری شده و سپس در دمای اتاق خنک شده و قابل استفاده خواهند بود. یعنی در معرض حرارت نرم شده و با خنک شدن مجددا سفت خواهند شد. مانند پلی اتیلن، پی وی سی، پلی پروپیلن، پلی استایرن و…

ترموپلاستیک ها شامل زنجیره های بلندی هستند که هریک نیز ممکن است گروه ها یا زنجیره های جانبی داشته باشند. در طول فرایند و شکل دهی آن ها بر اثر حرارت ترموپلاستیک ها دچار هیچ نوع واکنش شیمیایی نمی شوند. ترموپلاستیک ها وقتی که در معرض حرارت قرار می گیرند، قابلیت جریان یافتن دارند و به راحتی به شکل قالب های مختلف در می آیند.

  • ترموست ها: ترموست ها یا گرماسخت ها پلیمرهای سخت و غیر قابل ذوب در برابر حرارت هستند. این پلیمرها در اثر حرارت نرم نمی شوند و امکان قالب گیری مجدد آن ها وجود ندارد. ترموست ها پلیمرهایی دارای پیوند های عرضی هستند که قابلیت استفاده مجددا در آن ها وجود ندارد.

در رزین های ترموست گروه های فعال مولکولی در طول فرایند ساخت،  تشکیل پیوند های عرضی بین مولکول ها را می دهد. این پیوند های عرضی یا اصطلاحا پخت شدن ماده امکان نرم شدن ماده در اثر حرارت را نمی دهد. مواد ترموست عموما به صورت کامپاند های نیمه پلیمریزه شده یا مایع مخلوط پلیمر-مونومر عرضه می شوند تا واحدهای تولیدی بتوانند آن ها را به شکل محصول نهایی دراورده و سپس پخت کنند.

به عبارت دیگر، ترموست ها از طریق روش هایی مانند گرمادهی یا تشعشع و … پخت می شوند. فرایند پخت به علت همان پیوند های عرضی که به ان اشاره شد غیر قابل برگشت است. یعنی با گرم شدن مجدد برخلاف ترموپلاستیک ها این مواد به صورت جامد باقی می مانند تا جایی که شروع به تخریب کنند.

 از مهمترین ترموست ها می توان به فنولیک ها، اوره، ملامین، اپوکسی، آلکیدها، پلی استرها، سیلیکون و یورتان اشاره کرد.

انواع پلیمرها از لحاظ ساختار زنجیره ها

 از لحاظ ساختاری، پلیمر ها به سه دسته پلیمر های خطی، شاخه ای و دارای پیوند عرضی تقسیم می شوند.

پلیمرهای خطی:

در این نوع پلیمر ها، مونومر ها به یکدیگر متصل شده و تشکیل زنجیره های بلندی را می دهند. در این نوع پلیمرها هیچگونه شاخه جانبی وجود ندارد و مولکول های آن ها به هم نزدیک بوده و معمولا دانسیته، نقطه ذوب و استحکام کششی ان ها بالاست. مانند HDPEو نایلون

پلیمرهای شاخه ای:

این دسته از پلیمر ها دارای زنجیره های بلند و مستقیم هستند اما شاخه های جانبی متفاوتی نیز دارند. به همین علت مولکول های آن ها به طور نامنظم قرار گرفته و از همین رو دانسیته یا چگالی پایین تر، استحکام کششی و نقطه ذوب کمی دارند.

پلیمرهای دارای پیوند های عرضی و شبکه ای:

در این دسته پلیمرها، واحدهای تکرار شونده با متصل شدن به یکدیگر تشکیل شبکه های 3 بعدی را می دهند. ارتباط بین آن ها از طریق پیون های عرضی شکل می گیرد. و به دلیل نوع متصل شدن واحدها و ساختار شبکه ای شان، سخت، سفت و شکننده هستند. از مهمترین آن ها می توان به ملامین، رزین فرمالدهید، لاستیک های پخت شده و … اشاره کرد.

انواع پلیمرها از لحاظ بلورینگی

پلیمر ها از لحاظ آرایش یافتگی زنجیره ها و بلورینگی به سه دسته کریستالی (بلورین)، آمورف (بی شکل) و نیمه بلورین تقسیم بندی می گردند.

  • بلورین: وقتی زنجیره های پلیمری بسیار منظم و با شکل خاصی در کنار هم قرار گیرند تشکیل کریستال یا بلور را می دهند. یک پلیمر کریستالی زنجیره های مولکولی اش منظم در یکدیگر قفل شده اند و به همین دلیل استحکام بالایی از خود نشان می دهند. برای پلیمر های بلورین، دمای ذوب تعریف می شود. یعنی در دما یا بازه دمایی خاصی پلیمرهای بلورین شروع به ذوب شدن می کنند و آن را با Tm نشان می دهند.
  • آمورف: عکس پلیمرهای بلورین می باشند یعنی زنجیره های مولکولی به شکل تصادفی و غیر منظم قرار گرفته اند و شکل خاصی را پیروی نمی کنند. این باعث شده تا خواص الاستیسیته و انعطاف پذیری بالایی داشته باشند. برخلاف پلیمرهای بلورین، پلیمرهای آمورف دارای نقطه ذوب نمی باشند و دمایی که در آن جریان پیدا می کنند را با Tg یا دمای انتقال شیشه ای نشان می دهند. از ویژگی های مهم پلیمرهای آمورف می شود به مقاومت حرارتی نسبتا پایین، پایداری ابعادی پایین، خزش نسبتا بالا اشاره کرد.
  • نیمه بلورین: در واقعیت می شود گفت که همه پلیمرها دارای مناطق کریستالی و آمورف به صورت همزمان هستند. یعنی پلیمر 100 درصد آمورف و مخصوصا 100 درصد کریستالی وجود ندارد. هرچند می توان از طریق روش هایی این مقادیر را به 100 نزدیک کرد. معمولا پلیمرهای آمورف حداکثر تا 90 درصد و پلیمرهای بلورین حداکثر تا 80 درصد دارای ماهیت آمورف و بلورین هستند.

انواع پلیمرها بر پایه مونومر

 پلیمر ها بر اساس نوع مونومرهای تشکیل دهنده به دو دسته هموپلیمر و کوپلیمر طبقه بندی می شوند.

  •  همو پلیمر: پلیمری که شامل تنها یک مونومر مشخص باشد که تنها آن مونومر در زنجیره هایش تکرار شده باشد. به این نوع پلیمرها، هموپلیمر می گویندو مانند پلی اتیلن (تنها شامل مونومر اتیلن)، پلی وینیل کلراید (تنها شامل مونومر وینیل کلراید) و …
  • کوپلیمر: کو پلیمرها پلیمرهایی هستند که از 2 نوع مونومر مختلف تشکیل شده اند و در واحدهای تکرار شونده شان دو نوع مونومر موجود است مانند نایلون 66. اگر تعداد مونومرهای موجود به 3 عدد افزایش یابد به آن ها ترپلیمر گویند مانند ABS یا آکریلو نیتریل بوتادین استایرن.

انواع پلیمر ها از لحاظ کاربرد و خواص فیزیکی

پلیمرها از لحاظ کاربرد و خواص فیزیکی به 4 دسته پلاستیک، لاستیک یا الاستومر، الیاف و رزین تقسیم می شوند.

  1. پلاستیک: پلیمرهایی که با استفاده از گرما و فشار به شکل مواد سخت و سفت تبدیل شده اند به پلاستیک معرف هستند و اکثرا نیمه بلورین می باشند. مانند PMMA، PE و … نیروی بین مولکولی آن ها مابین الیاف و لاستیک هاست.
  2. الاستومر ها یا لاستیکها: پلیمرهای جامد با خواص کشسانی مناسب و خاصیت الاستیسیته بالا هستند. در این نوع پلیمرها زنجیره های پلیمری توسط ضعیفترین نیروی بین مولکولی به هم متصل هستند و بخش اعظم ساختار آن ها آمورف می باشد. همین نیروی ضعیف بین مولکولی سبب خاصیت کشسانی بالای آن ها می باشد. مانند رابرها و …
  3. الیاف یا فیبر ها:اگر پلیمررشته ای طولانی باشد که طول آن حداقل 100 برابر قطر آن باشد، به آن ها الیاف گفته می شود. این پلیمرها خواص کششی بسیار بالایی دارند و درجه کریستالی بالایی از خود نشان می دهندو مانند نایلون
  4. رزین ها: پلیمرهایی با وزن مولکولی پایین می باشند که به عنوان چسب، درزگیر و .. کاربرد دارند. اکثرا به شکل مایع موجود هستند و معمولا برای بالابردت استحکام آن ها در حین کاربرد یا پس از آن، آن ها را پخت می کنند. مثلا چسب هایی که در مصارف عمومی استفاده می شود، پس از مدتی که در معرض هوا بود پخت و سخت می شود. به آن ها چسب های هوا پخت گفته می شود.

انواع پلیمرها از لحاظ آرایش تاکتیسیته:

تاکتیسیته به معنای قرارگیری گروه های جانبی در فضا می باشد.

  1. کانفیگوراسیون سر به دم  که در آن گروه ها همه در یک طرف زنجیره قرار می گیرند را ایزو تاکتیک گویند.
  2. اگر این گروه ها در هر دو طرف زنجیره و به شکل تصادفی قرار گیرند، به آن اتاکتیک گویند.
  3. اگر گروه ها در دو طرف زنجیر به شکل یک در میان قرار گیرند به آن ها سیندیو تاکتیک گویند.
مستربچ سفید

مستربچ سفید

مستربچ سفید یکی از پرکاربردترین نوع مستربچ­ ها در دنیاست که در صنعت پلاستیک بسیار استفاده می‌شود؛ این مستربچ بر پایه‌های مختلف می‌باشد. این مواد با اضافه شدن به پلیمرها می‌توانند بر اساس نیاز مصرف‌کنندگان باعث شفافیت و تغییر رنگ و نیز تغییر خواص ماده تولیدی شوند. مستربچ سفید دارای غلظت بالایی از تیتانیوم‌دی‌اکسید با کیفیت است که از بهترین معادن سرتاسر جهان جمع‌آوری شده‌اند و به همین دلیل نسبت به دیگر مستربچ‌های مشابه، دارای مقاومت بالایی در شرایط سخت‌تولید است. این محصول در بیش از 12 گرید مختلف بین 20% تا 80% در دسترس است که هر کدام از این گریدها حاوی مقدار مختلفی از تیتانیوم دی اکسید با مواد اولیه است که بسته به نیاز تولیدکننده این مقدار می‌تواند متغیر باشد. زمانی که این نوع مستربچ به ترکیبات محصولات اضافه می‌شود علاوه بر ایجاد رنگ سفید روشن در آن‌ها، منجر به افزایش مقاومت در برابر اشعه‌های خورشید و تغییرات آب و هوایی می‌شود. میزان سفیدی این محصول به مقدار تیتانی که در آن استفاده می‌شود بستگی دارد. هر چقدر درصد تیتان در مستربچ بالاتر برود رنگ مستربچ، سفید‌تر می‌شود و همین طور قیمت این محصول را نیز بالاتر می‌برد. همچنین مواد اولیه مرغوب و همین‌طور مسیر تولید درست با وسایل و ماشین‌آلات با استاندارد‌های بالا بر میزان اثرگذاری مستربچ و نیز قیمت مستربچ تاثیرگذار است .از آن‌جایی که استفاده از مواد مرغوب و بهداشتی در ظروف یکبار مصرف مهم است، مستربچ سفید می‌تواند گزینه بسیار مناسبی باشد. البته باید این نکته را در نظر گرفت که در این موارد، باید از مستربچ‌های گرید خوراکی استفاده کرد. اول اینکه رنگ تمام ظروف را سفید و یکدست می‌کند و دوم اینکه پس از برخورد اشعه­ های خورشید آن را به مواد سمی تبدیل نمی‌کند که باعث بیماری شود.

از تاثیرگذارترین عوامل در تولید مستربچ از جمله مستربچ‌های رنگی و مستربچ سفید می‌توان به عوامل زیر اشاره کرد:

1) تکرارپذیری رنگ محصول: با توجه به قدرت رنگ‌دهی بسیار بالای پیگمنت‌های مصرفی، کمترین تغییر در رنگ مستربچ موجب تغییر رنگ زیاد محصول نهایی خواهد شد. ازطرفی با مقایسه چشمی رنگ، با توجه به متفاوت‌بودن توانایی چشم آدم‌ها در تشخیص رنگ، تاثیرات نورهای محیطی، اثرات سطوح و شکل ظاهری مستربچ‌ها، به هیچ عنوان معیار سنجش مناسبی نیست؛ بنابراین از دستگاهای رنگ سنجی بهره می‌برند.

2) پخش رنگ‌: این موضوع نیز عامل بسیار مهمی است. پخش نامناسب و عدم توزیع پیگمنت (رنگ دانه) در بافت پلیمر، موجب اثراتی مانند غیرهمگونی قطعه تولیدی می‌شود. بنابراین با بهره از سیستم‌های استریو میکروسکوپ و مانیتورینگ سطح مقطع، مستربچ‌های تولید شده را می‌توان بررسی کرد و کمیت و کیفیت دقیق میزان پخش‌شدن پیگمنت محصولات را بدست آورد.

3) ماتی مستربچ: عامل تاثیرگذار دیگر در تولید مستربچ، اندازه ماتی حاصل از استفاده از نوع این مستربچ است.

دو جنبه قابل بررسی مستربچ‌ سفید

  • مستربچ سفید یک مستربچ رنگی شناخته شده است که برای رسیدن به رنگ سفید در یک ماده تولیدی و تعیین درجه کدورت و شفافیت ماده قابل استفاده می‌باشد این محصول در صنعت بسته‌بندی کاربردهای وسیعی دارد.
  • مستربچ سفید دارای غلظت بالایی از تیتانیوم‌دی‌اکسید با کیفیت است که از بهترین معادن سرتاسر جهان جمع‌آوری شده‌اند و به همین دلیل نسبت به دیگر مستربچ‌های مشابه، دارای مقاومت بالایی در شرایط سخت‌تولید است و علاوه بر تغییر رنگ و شفافیت می‌تواند خواص مواد پلیمری را به‌دلخواه تغییر دهند .

مصارف صنعتی مستربچ سفید

مصارف صنعتی مستربچ سفید طیف وسیعی از کاربردها را در بر می‌گیرد این کاربردها شامل مصارف کشاورزی، تولید لوازم خانگی، تولید قطعات پلیمری صنعتی و نیز در صنایع نساجی و فرآیند تولید لوازم خانگی می‌باشد.

در تولید قطعات پلیمری صنعتی، مستربچ سفید، برای کاربردهایی مانند ساخت قطعات پلاستیکی تزریقی، بادی، قطعات اکستروژنی و نیز در صنعت لوله‌سازی و تولید لوله‌های چند لایه استفاده می‌شوند که از کیفیت و استحکام رنگ بالایی برخوردارند و مقاومت بالایی را از لحاظ ضربه‌پذیری دارا هستند.

کاربرد مستربچ سفید در صنایع نساجی و گونی‌بافی اهمیت دارد، الیاف پلی‌استر و پلی‌پروپیلن و تولید نخ‌های پلاستیک با استفاده از مستربچ‌های سفید با کیفیت بالا تولید می‌شوند .

در بخش بسته‌بندی کالاهایی همچون مواد غذایی، مواد آرایشی، مواد شوینده و در انواع دیگر بسته‌بندی‌ها استفاده می شوند. این بسته‌بندی‌ها بر اساس نوع کاربرد، خواص مورد نظر خود را دارند. برای مثال در بسته‌بندی مواد غذایی مستربچ سفید این امکان را می‌دهد تا بسته‌بندی تولید شده خواص ارگانیک ماده غذایی را حفظ کرده و از فساد آن در هر نوع شرایط محیطی جلوگیری کند.

در صنعت بسته‌بندی تولید کالاهایی همچون فیلم‌های پلی‌اتیلنی، نایلون‌ها و نایلکس‌ها، کیسه‌های فروشگاهی و ظروف یکبار مصرف به اندازه زیادی به مستربچ‌های سفید وابسته هستند.

کاربردهای مستربچ سفید

  • تولید فیلم ­های تک ­لایه و سه ­لایه وتولید فیلم­ های بسیار نازک و بسته­ بندی و ورق‌‌‌‌های پلیمری
  • تولید الیاف و نخ‌‌‌‌های PP-BCF-CF
  • تولید قطعات بادی
  • لوله و اتصالات پلی­پروپیلن
  • تولید پلی استایرن
  • تولید ABS موادخشک
  • تولید نایلون و نایلکس
  • تولید گونی و کیسه‌‌‌‌های پلی­ پروپیلن و جامبو
  • تولید فوم
  • تولید کارتن پلاست
  • ظروف یکبار مصرف PP – PS – HIPS
  • تولید فیلم های تک لایه و سه لایه
  • تولید نخ و کیسه های پلیمری
  • قطعات پلاستیکی و تزریقی
  • مخازن دورانی

جهت جلوگیری از افت خواص مستربچ، باید از قراردادن محصول در محیط‌های دارای رطوبت و همچنین نور مستقیم خورشید ممانعت به‌عمل آورد .

کاربردهای مستربچ سفید

مزایای استفاده از مستربچ سفید

  • بازتابش مناسب نور به دلیل وجود رنگدانه های سفید
  • ترکیب یکنواخت با انواع پلیمر ها و دیگر مواد افزودنی
  • بهبود مقاومت در برابر گرما
  • پخش و تلفیق بسیار عالی با توجه به انتخاب پایه پلیمری مناسب و جلوگیری از تجمع دانه­ها
  • عدم لرزش حباب در فیلم‌‌‌‌های بسته بندی
  • مقاومت حرارتی بالا و جلوگیری از سوختگی وحفظ و بهبود خواص فیزیکی و مکانیکی محصول
  • براقیت بسیار بالا و بهبود ظاهر، و زیبا و درخشان‌تر کردن سطوح با توجه به دی اکسید تیتانیوم مرغوب
  • چاپ پذیری مطلوب
  • امکان دوخت حرارتی مناسب در حرارت بالا و جلوگیری از چروک شدن
  • پوشش ­دهی بسیاربالا و یکنواخت مخصوصأ در محصولاتی که لایه زیرین به رنگ مشکی است
  • مقاوم بودن در برابر اشعه ماوراء بنفش و مقاوم در برابر انواع شرایط آب و هوایی

ویژگی‌های مستربچ سفید

  • جذب‌کننده اشعه‌های فرابنفش
  • شفافیت بالا و درخشان کنندگی محصول نهایی
  • تولید در بیش از 12 گرید مختلف
  • پوشش به طور یکنواخت
  • حفظ خواص فیزیکی محصول

مستربچ سفيد با خلوص 50 درصد MFQ-WM-102

  • دارای 50% اکسید تیتانیم
  • پوشش دهی یکنواخت
  • بهبود مقاومت در برابر گرما
  • مقاوم در برابر انواع شرایط آب و هوایی
  • بازتابش مناسب نور به دلیل وجود رنگدانه های سفید
  • ترکیب یکنواخت با انواع پلیمر ها و دیگر مواد افزودنی

مستربچ سفيد با خلوص 70 درصد MFQ-WM-100

  • دارای 70% اکسید تیتانیم
  • پوشش دهی یکنواخت
  • بهبود مقاومت در برابر گرما
  • مقاوم در برابر انواع شرایط آب و هوایی
  • مقاوم بودن در برابر اشعات ماوراء بنفش
  • بهبود ظاهر و زیبا ودرخشان تر کردن سطوح